آخرین بازنگری: 18/2/89

گروه مدیریت پژوهش ، فناوری و داده های سلامت برای ارتقای دانش و آگاهی کارکنان نظام سلامت در زمینه مدیریت داده ها و اطلاعات مراقبتهای اولیه بهداشتی قسمت "پرسش و پاسخ " را طراحی نموده است. همکاران محترم پیشنهادات و سوالات خود را در رابطه با نظام اطلاعات سلامت به این آدرس ایمیل نمایند.

****************************************************

سوال اول : در منطقه الف در سال 82 ، 60 مورد سگ گزيدگی گزارش شده است . بررسی پرونده اين موارد نشان می دهد که 8 مورد واکسن هاری دريافت نکرده اند و يا ناقص دريافت كرده اند  . نسبت ايمنسازی کامل را محاسبه نماييد.
 

 ****************************************************

پاسخ سوال اول :

نسبت ايمنسازی کامل

****************************************************

سوال دوم : شهرستان الف با جمعيت 10000 نفر 100 بيمار مبتلا به هيپرتانسيون وجود داشته است که در طول سال 82 ، 20 نفر ديگر نيز شناسايی شده اند ، بروز و شيوع را محاسبه نماييد.
 

****************************************************

پاسخ سوال دوم :

میزان بروز هیپرتانسیون
میزان شیوع هیپرتانسیون

****************************************************

سوال سوم : داده های زیر تعداد واکسن تزریق شده روزانه را در شش روز متوالی نشان می دهد. با توجه به این داده ها شاخصهای زیر را محاسبه كنيد .

10و8و18،22 ،8،34

* ميانه
* نما
* ميانگين
* انحراف معيار                                                                                                                               

****************************************************

پاسخ سوال سوم :

* برای تعیین میانه داده ها را به ترتیب صعودی و یا نزولی مرتب می کنیم.   34 ، 22 ، 18 ، 10 ، 8 ،8  چون تعداد داده ها زوج هستند ، میانگین دو عدد وسط (18 و10) میانه خواهد بود.          

میانه=(18+10)/2=14

* عدد 8 از همه بیشتر تکرار شده و نما مساوی 8 است.

* میانگین

*انحراف معیار

****************************************************

سوال چهارم : در شهرستان الف در یک گروه از کودکان دچار سو تغذیه آموزش تغذیه تکمیلی به مادران ارائه و پس از یک دوره سه ماهه وزن کودکان اندازه گرفته شد.برای مقایسه وزن کودکان قبل و بعد از مداخله از کدام روش آماری استفاده می نماییم.

****************************************************

پاسخ سوال چهارم :

وزن کودک یک متغیر کمی پیوسته است . چون وزن هر کودک در قبل و بعد از مداخله با خودش مقایسه می شود ، از تست T  زوج (paired samples T test) استفاده می شود. برای انجام این آزمون ابتدا جدول داده های قبل و بعد را مانند جدول زیر تشکیل دهید.

در مرحله بعد آماره آزمون را با استفاده از فرمول زیر محاسبه نمایید .
که در آن             و

با مراجعه به جدولهای موجود در کتابهای آماری مقدار  را یادداشت نمایید.

اگر مقدار t  محاسبه شده از  بیشتر باشد ، اختلاف مقادیر متغیر قبل و بعد از مداخله معنی دار است.

****************************************************

سوال پنجم : روستاهای شهرستان الف به دو گروه تقسیم شدند.برای گروه اول برنامه آموزش شیوه مناسب زندگی طراحی و اجرا شد و در گروه دوم وظایف روتین اجرا شد. برای بررسی تاثیر مداخله آموزشی در اتخاذ رفتار بهداشتی درست از کدام تست آماری استفاده می کنید.

****************************************************

پاسخ سوال پنجم : رفتار بهداشتی یک متغیر کیفی است. برای مقایسه رفتار بهداشتی درست در دو گروه جداگانه از تست آماری  استفاده می شود. در ابتدا یک جدول 2*2 به شکل زیر تشکیل دهید:

با جدول بالا  و درجه آزادی محاسبه شده و با مراجعه به جدولهای کتابهای آماری  هم یادداشت می گردد .اگر  محاسبه شده از  بزرگتر باشد ، فرضیه صفر رد شده و اختلاف بین دو گروه معنی دار در نظر گرفته می شود.(r  تعداد ردیف و c تعداد ستون است) 

****************************************************

سوال ششم : فرضیه آماری را تعریف نمایید.

****************************************************

پاسخ سوال ششم : هر سوال تحقیقی با یک فرضیه شروع می شود. برای آزمون فرضیه تحقیق در تحلیل آماری با دو نوع فرضیه سر و کار داریم.

فرضیه صفر [1]: آن را با نماد H0 نمایش می دهند . این فرضیه بیان می کند که مداخله محقق تغییری ایجاد نکرده است و مقدار متغیر مورد مطالعه در هر دو گروه یکسان می باشد.

فرضیه متغیر[2] : آن را با نماد HA نشان می دهند .این فرضیه بیان می کند که مداخله موثر بوده و مقادیر متغیر مورد مطالعه در دو گروه با هم اختلاف معنی دار دارند.

مقایسه دو گروه مطالعه را می توان به صورت آزمون یک دامنه[3] و یا دو دامنه[4] انجام داد. آزمون یک دامنه جهت تغییر (افزایش یا کاهش )را نیز نشان می دهد و در آزمون دو دامنه جهت تغییر مشخص نیست و فقط اختلاف بین دو مقدار مقایسه می شود.

****************************************************

سوال هفتم : خطاهای آماری را تعریف نمایید.

****************************************************

پاسخ سوال هفتم : اگر فرضیه صفر درست باشد ، در انجام آزمونهای آماری ممکن است این فرضیه درست را بپذیریم که در این صورت تصمیم درستی گرفتیم و نیز ممکن است این فرضیه صفر درست را رد کنیم که در این صورت خطای نوع اول [1] را مرتکب شده ایم که از آن به سطح معنی داری [2]  نیز یاد می شود.خطای نوع اول را با α نمایش می دهند.  اگر فرضیه صفر نادرست باشد و ما در آزمونهای آماری درستی آن را بپذیریم ، مرتکب خطای نوع دوم[3] شدیم. خطای نوع دوم را با β  نشان می دهند. در انجام آزمونهای آماری معمولا   α = 0.05 را در نظر می گیرند. این سطح آلفا بیان می کند که احتمال رد فرضیه درست صفر حداکثر 5 درصد و احتمال پذیرش فرضیه صفر درست 95 درصد است. هر چقدر α را کوچک تر در نظر بگیریم ، β بزرگتر می شود. با انتخاب مقادیر مناسب این دو گزینه باید خطای آزمون را به حداقل ممکن رساند. معمولا   β = 0.2 را انتخاب می نمایند. این سطح β بیان می کند که احتمال پذیرش فرضیه نادرست صفر 20 درصد و احتمال رد فرضیه نادرست صفر 80 درصد است که این حالت را  توان [4]  آزمون می گویند و آن را با نشان می دهند.