منبع : دستورالعمل کشوری
مننژیت
مننژيت مننگوكوك
بيماري
مننژيت مننگوكوكسي بمفهوم عفونت پردههاي مغزي بوسيله ارگانيسمهاي مختلفي ايجاد
ميگردد. باسيل گرم منفي نايسريا مننژايتيديس بعلت طبيعت همهگيري بيشتر مورد
توجه طبيعت همهگيري ميباشد.
عملي ترين راه كنترل يك همهگيري بيماري مننگوكوك ، آغاز
واكسيناسيون جمعي در سريعترين زمان ممكن از تأييد همهگيري است هر چه شناسائي
يك همه گيري سريعتر صورت گيرد موارد بيشتري با واكسيناسيون قابل پيشگيري خواهند
بود. شناسائي زود هنگام موارد و برخورد صحيح كاركنان بهداشتي با موارد
بيماري تشويق مردم به مراجعه به سرويسهاي بهداشتي و درماني در صورت بروز علائم
دسترسي به آنتيبيوتيك مناسب و واكسيناسيون وسيع و
فراگير موجب كاهش موارد بيماري و مرگ ناشي از آن ميشود.
شرايط مساعد
كننده همه گيري مننگوكوك
همه گيريهاي مننگوكوكي احتمالا در نتيجه عوامل محيطي ،
عوامل ميزباني و ويژگيهاي گونه ميكروب پيدا ميشوند.
فاكتورهاي
محيطي:
عوامل اقليمي نقش مهمي در صعود ناگهاني فصلي بيماري
مننگوكوكي ايفا ميكنند در منطقه زير صحراي افريقا انتشار عفونت ممكن است با
حوادثي مثل خشكسالي و طوفان تشديد شود همه گيريهاي مننگوكوكي با شروع باران
معمولاً متوقف ميشوند. رطوبت پائين هوا و گرد و غبار از طريق آسيب سد مخاطي يا
كاهش ايمني مخاطي موجب تشديد تهاجم مننگوكوكي ميشوند. تراكم جمعيت در فضاي با
تهويه كم نيز ميتواند وضع را براي انتشار ميكروب مساعدتر نمايد.
فاكتورهاي
ميزبان:
ايمني هومورال مهمترين فاكتور ميزباني در پيشگيري از
ابتلا به بيماري است مردم از 3طريق ميتوانند نسبت به بيماري مصون شوند:
1- ازطريق دريافت واكسن مننگوكوك
2- از طريق حمل ميكروب در گلو يا بيني
3- از طريق حمل باكتريهاي ديگري كه با مننگوكوك ايمني
متقاطع دارند
فاكتورهاي
جمعيتي:
سفر و مهاجرت گردش گونههاي بيماريزا و مهاجم در كشور يا
از كشوري به كشور ديگر را تسهيل مينمايد. تجمع افراد حساس يك عامل خطر براي
همهگيري محسوب ميشود مثل تجمع نيروهاي مسلح
انتقال
فقط انسان حامل ميكروب است باكتري در مخاط بيني و گلوي
فرد زندگي ميكند و از طريق ترشحات دهاني يا ذرات تنفسي از شخصي به شخص ديگر
منتقل ميشود.
علائم
وقتی نایسریا مننژایتیدیس موجب بیماری می شود به 2 فرم مننژیت و سپتیسمیک ظاهر
می شود:
1- مننژيت مننگوكوكسي :
مننژیت مننگوکوکسی شایعترین فرم بالینی مننژیت است. در خلال همه گیریها بیش از
80 درصد مردم مبتلا به مننژیت با علائم و نشانه های تب، سردرد و سفتی گردن می
شوند در بچه های کمتر از یک سال ملاج برجسته حدس مننژیت را برمی انگیزد. در
پونکسیون لومبر معمولا مایع مغزی نخاعی کدر خواهد بود.
2- سپتيسمي :
نوع سپتيسميك از نوع مننژيت شيوع كمتري دارد اما بيماري
جديتر و وخيمتر است شايعترين علائم نوع سپتيسميك تب ، پتشي يا پورپورا و
فشارخون پائين است بعضي از بيماران دچار تشنج ، كوما يا ديگر اختلالات هوشياري
هستند.
اهداف مراقبت
اهداف مراقبت در بيماري مننگوكوكي عبارتست از:
شناسائي
همهگيريهاي بيماري مننگوكوكي در سريعترين زمان ممكن
تخمين ميزان
ابتلا يا مرگ ناشي از بيماري
ارزيابي وسعت
جغرافيائي اپيدمي
برنامه ريزي
عمليات ايمنسازي
تعيين اينكه آيا
اقدامات كنترلي بخوبي انجام ميشوند ياخير؟
تشخيص همه
گيري
1-
وقتی در 2 هفته متوالی میزان حمله بیماری بالغ بر 5 مورد درصد هزار نفر جمعیت
شود نشانه یک همه گیری است.
2-
وقتی میزان حمله بیماری از هفته ای به هفته دیگر در یک فاصله زمانی 3 هفته ای 2
برابر شود خبر از رسیدن همه گیری بیماری می دهد.
هپاتیت B
منبع :
راهنمای کشوری مراقبت
از هپاتیت B (مرکز مدیریت کشوری بیماریها سال 86)
پیشگفتار :
هپاتیتهای ویروسی یکی از مهم ترین
معضلات بهداشتی است و در بین آنها هپاتیتهای منتقله از راه خون از جمله
بیماریهایی هستند که سهم قابل توجهی از مرگ و میر، ناتوانی، بار
اقتصادی، اجتماعی . روانی را به خود اختصاص داده و موارد مزمن این
بیماری ها در حال حاضر مشکلات و تبعات بسیاری را بر جامعه تحمیل نموده
است.
ویروس هپاتیت
B
که برای اولین بار در سال 1965 در دنیا گزارش گردید، یکی از مهم ترین
این عوامل است.
انجام واکسیناسیون بر علیه هپاتیت
B
توانسته است بروز این بیماری را
در دنیا کاهش داده و الگوی اپیدمیولوژیک ان را تغییر دهد. اما هنوز هم
در مناطقی از دنیا این بیماری هیپراندمیک بوده و کنترل ان سهم زیادی از
سرانه سلامت کشورها را به خود اختصاص می دهد.
در کشور ما نیز انجام واکسیناسیون هپاتیت
B
یکی از موثرترین اقدامات انجام
شده در کنترل این بیماری و کاهش بروز ان محسوب می گردد و این کشور را
در وضعیت گذر از شیوع متوسط به کم قرار داده است.
رویکرد پیشگیرانه و کاهش خطر، بر مبنای
داده های همه گیر شناختی که نشان دهنده چگونگی ایجاد، گسترش و انتقال
بیماری بصورت نهفته یا آشکار در گروههای مختلف جمعیت است، مهمترین
راهکار کنترل این بیماری است که نیازمند وجود ساختاری منسجم و سیستمی
نظام مند، پویا و رو به رشد است.
برنامه ریزی به منظور شناسایی ناقلین هپاتیت، انجام
مراقبتهای بهداشتی لازم جهت ممانعت از ابتلای دیگران، انجام آزمایش از
نظر آلودگی به هپاتیت
B
در مادران باردار و اقدام به موقع در پیشگیری از آلودگی نوزاد مادر
آلوده، موارد تماس با سوزن آلوده و ..... از مواردی است که می تواند در
کنار افزایش سطح آگاهی و تغییر نگرش و رفتارهای ناصحیح به مهار این
بیماری در کشور منجر گردد.
مقدمه :
هپاتیت یک بیماری شایع است که به علت
التهاب کبد ایجاد می شود. هپاتیت به دو نوع حاد و مزمن تقسیم می گردد و
در اثر انواع ویروس ها، داروها، الکل و جایگزینی بافت چربی و .... در
کبد ایجاد می شود.
هپاتیتهای ویروسی که جزء علل مهم درگیری کبد می باشند
در اثر آلودگی با ویروس های هپاتیت
A،
B،
C،
D،
E،
G
و همچنین ویروس های
EBV
، CMV
، سرخک، سرخجه و ..... ایجاد می شوند.
یکی از عوامل مهم هپاتیتهای ویروسی، هپاتیت
B
می باشد. اهمیت هپاتیت
B
شیوع زیاد این بیماری و همچنین عوارض مهم کبدی و خارج کبدی است. در حال
حاضر سه چهارم مردم دنیا در نواحی با شیوع بالای آلودگی هپاتیت
B
زندگی می کنند و حدود یک میلیون نفر در سال به علت عوارض حاد عفونت
هپاتیت B
و همچنین عوارض مزمن نظیر سیروز و
H.C.C
فوت می کنند.
هپاتیت
B
:
عفونت هپاتیت
B
یک مشکل مهم بهداشتی در سراسر دنیا است. سیر بیماری از یک عفونت حاد تا
یک بیماری مزمن متفاوت می باشد. معمولا موارد حاد عفونت با هپاتیت
B،
سیر خود محدود شونده دارند. 1 تا 2% از موارد حاد منجر به هپاتیت برق
آسا (فولمینانت) می گردد که در 50 – 30 درصد موارد منجر به مرگ بیمار
می گردد.
نوع مزمن هپاتیت
B
نیز از یک عفونت بدون علامت تا هپاتیت مزمن علامت دار، سیروز و سرطان
هپاتوسلولر متغیر می باشد. عفونت حاد و مزمن هپاتیت
B
منجر به مرگ و میر 500000 تا 1200000 در سال می شود.
ادامه مطلب